Cái siết tay của sương mù – Truyện ngắn tâm lý rừng núi
Giới thiệu truyện: Cái siết tay của sương mù
“Cái siết tay của sương mù” là một truyện ngắn thấm đẫm hơi thở núi rừng, nơi những lớp học vùng cao mùa mưa trở thành phông nền cho những sợi dây cảm xúc rối ren, yêu thương, ghen tuông và cả những day dứt không gọi thành tên. Câu chuyện xoay quanh ba người: Tôi – Thu – Từ Phương, và cậu bé Đỏ, một đứa trẻ tinh anh được “rừng dạy”.
Giữa những màn sương đặc quánh và tiếng suối mùa lũ, một cái siết tay đã trở thành ký ức sâu nhất, đẹp nhất và đau nhất của những người từng đứng chung dưới mái lớp học đất vùng cao.
Tổng hợp đọc truyện đêm khuya Sột Soạt trên youtube Sột Soạt Stories
Tóm tắt nội dung truyện “Cái siết tay của sương mù”
Truyện mở đầu bằng ký ức giản dị: ba người trẻ – Tôi, Thu và Từ Phương – từng bước ra hành lang lớp học, siết nhẹ tay nhau trước khi chia xa. Sau này tất cả đều nhận ra cái siết tay ấy là điều rõ ràng nhất họ còn giữ lại.
“Khi tôi và Thu lên điểm trường vùng núi”, Đỏ – cậu bé người dân tộc với mái tóc xù như nhím – là người đầu tiên chào đón bằng ánh mắt sáng rỡ và cái nắm tay ấm. Lớp học chỉ có tám đứa, mùa mưa sương mù quấn kín, lạnh giá đến mức ngọn lửa bếp giữa nhà thành chiếc tim đỏ ấm duy nhất.
Tôi, giữa những ngày dạy học, lại đem lòng thương nhớ Thu – cô giáo đồng hành – và thấy tim mình thắt lại khi nhận ra Thu và Từ Phương đang dần trở nên thân thiết. Ghen tuông âm thầm, tình cảm u buồn và sự bất lực khiến tâm trí tôi rối như tơ sương.
Một đêm mưa dày, tôi bỏ ra ngoài nằm giữa sương mù, mặc cho cái lạnh kéo đi như muốn nuốt chửng. Thu và Từ Phương cùng lũ trẻ kéo tôi vào, ủ ấm tôi bằng tất cả hơi thở và đôi tay run rẩy. Nhưng sự ấm áp ấy lại vô tình đào sâu thêm nỗi đau của những dây tình cảm chằng chịt.
Xem thêm các truyện ngắn Sột Soạt hay
Rồi bi kịch xảy ra: Từ Phương lao xuống suối siết để cứu một đứa trẻ và bị nước cuốn trôi.
Tôi đứng nhìn – trong vô thức và tê dại, không đủ bản lĩnh để cứu, không đủ dũng khí để thừa nhận mình từng mong người ấy biến mất vì tình yêu ích kỷ dành cho Thu.
Khi Thu gục xuống khóc trong tay tôi, còn Đỏ siết chặt tay tôi thổi hơi ấm, tôi hiểu rằng:
Sương mù nơi núi rừng không chỉ là thời tiết – nó là lời nguyền, là bóng tối trong lòng, là cái siết tay của tội lỗi, thương yêu và mất mát.
Và từ đó, tất cả chìm vào một thứ sương mù kiệt quệ…
Bố cục truyện “Cái siết tay của sương mù”
Truyện có thể được hiểu theo 4 lớp cấu trúc chính:
1. Khơi mở ký ức – Cái siết tay chia xa
Gợi lại hình ảnh ba người trẻ đứng ở hành lang lớp học, siết tay nhau – chi tiết then chốt cho toàn bộ cảm xúc truyện.
2. Cuộc sống lớp học vùng cao – Sương mù và hơi ấm
Giới thiệu lớp học, trẻ con, không gian núi rừng, cậu bé Đỏ và những ngày sống chung giữa mưa lũ.
3. Mối dây tình cảm rối ren – Ghen tuông, bất lực, thương yêu
Diễn biến nội tâm của “tôi”, sự thân thiết giữa Thu và Từ Phương, và bóng tối len vào trái tim người kể.
4. Bi kịch và sự tỉnh thức – Sương mù siết lấy tất cả
Cái chết của Từ Phương, sự đau đớn của Thu, sự vô lực của tôi, và sự ám ảnh kéo dài vô tận từ màn sương mù.
Hoàn cảnh sáng tác
Truyện “Cái siết tay của sương mù” được đặt trong bối cảnh những câu chuyện giáo viên trẻ lên vùng cao dạy học – một đề tài mang nhiều chất liệu xúc cảm về tình người, cô đơn và khát vọng cống hiến. Hoàn cảnh sáng tác phản ánh:
-
Sự khắc nghiệt của mùa mưa vùng núi.
-
Tình thầy trò và những tình cảm rất người giữa hoang vu.
-
Nỗi cô độc của tuổi trẻ khi đối diện với chính những dây rối trong lòng.
-
Cảm hứng từ các lớp học miền núi ít học sinh nhưng đầy hơi ấm chân chất.
Truyện mang màu sắc hiện thực xen lẫn biểu tượng, trong đó sương mù trở thành hình ảnh của nỗi đau, sự mơ hồ và những khát khao không thành.
NỘI DUNG TRUYỆN CÁI SIẾT TAY CỦA SƯƠNG MÙ
Thuở ấy, tụi tôi bước ra hành lang lớp học, siết nhẹ bàn tay nhau, nhìn nhau thêm 1 nụ cười, rồi tất cả chia xa
Tôi, Thu và Từ Phương sau này đã nhận ra rằng hóa ra thứ hình ảnh rõ ràng nhất mà tất cả chúng tôi nhớ được từ những năm tháng đó chính là lúc tay siết vào nhau, vì ai cũng đang kể về lớp học mình sẽ đến dạy.
Lớp học mùa mưa ấy phủ vào triền núi những lọn mây mù quăng quất cứ lang thang như hồn ma trong gió lạnh.Thằng Đỏ đứng dưới suối nhìn lên, con dao thép sáng lóa dắt vào bao da trâu ở hông. Đỏ cười nhe hàm răng to tướng với con cá đang quẫy đuôi, nói:
– Thầy dưới xuôi mới lên à?
– Không chỉ có thầy, mà con sẽ còn có cả cô! Cô Thu nhé!
Mắt của Đỏ đầy ắp ánh sáng và mái tóc lu xu bu như một con nhím không có lược chải đầu. Tôi nhìn vào Đỏ, tự dưng hứa mình sẽ ở đây hoài hoài, để nhìn cho hết ánh sáng từ trong ánh mắt ấy tỏa ra.
Chúng tôi có một gian lớp học bằng đất, một cái phòng nghỉ chung có bếp lò giữa nền nhà. Những đứa nào nhà xa quá có thể ngủ với thầy hoặc cô, hết tuần lại về cũng được. Coi như chúng tôi có thời gian học thêm bài với nhau, trong những buổi chiều mưa xối nát cả quả đồi đen thui. Thằng Đỏ dắt theo vài bạn con gái trong lớp đi ra ngoài, dễ dàng tóm một con chuột núi hoặc con thỏ về để chúng tôi có bữa ngon lành. Rừng đã dạy nó trở thành tay sợ săn siêu đẳng.
Mùa ấy có mây rối bù như tâm trí tôi, đã tan vào lọn tóc của Thu khi cô nắm tay kéo thằng bé lên khỏi bờ suối lúc làm quen. Từ Phương nắm tay Thu và họ đi về lớp học, thằng Đỏ cầm con cá và kéo tay tôi đi. Bàn tay có mùi ấm của sự chào mừng, tỏa ra từ tim một đứa trẻ.
– Lại đây, con sẽ chỉ cho thầy cách nướng thỏ. Độc chiêu lắm!
– Sao con biết?
– Rừng dạy mình, bố con bảo thế, rừng có thể dạy mình tất cả.
Thằng Đỏ vừa chu mỏ thổi ánh lửa đỏ, vừa ngước ánh mắt sáng bừng lên nhìn tôi. Rừng dạy những đứa trẻ trở thành bản lĩnh.
Lớp học có 8 đứa. Ngày mây mù quá trớn, chúng đốt lửa ngồi đọc từng cái chữ ghi trên quyển tập lem luốc đất vụn. Thu ôm 2 đứa con gái trong lòng. Thu nói các con có ấm ko. Từ Phương nhìn Thu, rồi vun chân mình lại, giấu dưới khoanh chân của cô trên nền đất lạnh. Vùng suy nghĩ của tôi rối thành một dải sợi quấn vào nhau như tơ hồng, hút hết nhựa sống từ cái cây kí sinh của nó. Tôi rì rầm những lời nguyền cáu bẳn.
Thằng Đỏ dụi vào người tôi:
– Thầy, thầy cầm tay con viết đi.
– Thầy biết bơi suối ko? Ngày nắng ấm tha hồ cá.
Thu vùng dậy, đẩy 2 đứa bé gái ra, lăm lăm tiến tới gần tôi.
– Đỏ, không có bắt cá mùa này, nước siết, hứa với cô đi.
Đỏ gật đầu tiu nghỉu nép vào ngực tôi. Tôi vẫn lang thang hí hoáy với những sợi dây rối nùi của kẻ yêu đương trót nhìn thấy tay người mình mơ tưởng đã nằm gọn trong những ngón tay của Từ Phương. Tôi ôm lấy Đỏ, tôi ấn nhẹ nó vào ngực mình, để tìm chút sự hồi tỉnh cuối cùng từ hơi ấm của thằng bé. Đỏ lay tôi, nói thầm, thầy ơi, khi nào hết mưa mình sẽ bắt cá…
Vùng núi ấy chứa cơn bùa ngải ru ngủ. Sương mù nhiều khi hóa thành bức tưởng thành dày đặc không thể nào thoát ra nổi, quấn riết lấy người và khiến người ta đi lạc trong cõi mù vô định. Đêm phủ xuống và nhuộm màu sương. Tôi nằm trong cái bếp lửa hồng, trằn trọc mãi không quên nổi những sợi dây vấn vít và nỗi uất ức yêu đương vô vọng.
Tôi chui khỏi vùng lửa sáng, đặt lưng xuống một dải cỏ ướt đẫm lạnh ngắt như đá. Tôi nằm xuống, để xem thử sương sẽ phủ lên mình và cuốn mình đi đâu. Đâu cũng được. Bao xa cũng được. Tôi chỉ không thể chịu đựng được ánh lửa hồng với tiếng cười nắc nẻ của mấy đứa học trò đang ăn cơm với Thu và nghe Từ Phương kể chuyện. Tôi sẽ không chịu nổi nếu Từ Phương tìm thấy tay Thu mà quá ấm áp.
Tôi thừa. Tôi thừa. Tôi thừa thãi. Và tôi sẽ ngủ một giấc với sương mù.
Tôi tỉnh dậy khi nước mắt Thu rơi trên má tôi.
– Dũng lạnh lắm phải không? Tỉnh lại Dũng ơi.
Tôi thấy ánh lửa đỏ liếm nhẹ trên vách nhà. Màu sáng như bôi lớp keo ấm vào tay tôi. Thằng Đỏ nằm co ro đối diện tôi, nó ôm chặt lấy 2 tay tôi, thổi liên tục hơi nóng vào lòng bàn tay. Từ Phương đang ôm lấy bàn chân tôi, xoa vuốt liên tục. Cái con người lạ mặt ấy đã lôi tôi ra khỏi vùng sương mù sao?
– Sao Dũng lại nằm ngoài sương?
– Thầy ơi, thầy ấm chưa?
Tôi không trả lời, kể cả với câu hỏi co ro của thằng Đỏ. Sương mù vấn vít như sợi tơ lòng rối tinh trong tim tôi. Tôi co người như thằng Đỏ, ôm nó vào lòng, rồi để mắt díp vào đón giấc ngủ xuống. Trong mơ, tôi thấy Thu nắm tay tôi, Thu hôn tôi, thằng Đỏ nắm tay tôi và Thu và chúng tôi sẽ đi vào vùng sương mù tròn vẹn, mặc kệ lớp học, mặc kệ Từ Phương và những đứa trẻ khúc khích cười trong đêm lạnh.
Thằng Đỏ nhắc lại câu hỏi: “Thầy ơi, thầy ấm chưa?” – Trong vùng sương mù, tôi bế nó lên cao, ôm chặt nó vào lòng. Thu ôm cả 2 chúng tôi, với cái ôm khao khát bạo liệt mà tôi đã vắng siết bao nhiêu.
– Thầy ơi…
Thằng Đỏ giật vai tôi bằng bàn tay bắt cá mạnh mẽ của nó hôm nào. Mặt nó xám xanh.
Nó kéo tôi chạy ra khỏi ánh lửa hồng, đi vào vùng lạnh như băng đá, bước khỏi cái vách đất ngột ngạt và im tiếng. Nó kéo tôi chạy như điên, nhảy qua cả những đợt sương mù chăng kín trước mặt như bức tường thành. Tôi sốt hâm hâm, lơ mơ như bay trên cõi không hình dạng và nơi không có mặt đất.
– Thầy ơi… thầy… thầy…
– Từ Phương….
Thu ôm mặt ngã xuống bờ suối đầy những viên đá sắc nhọn. Thư ngã xuống rồi chồm dậy, lao như điên về mặt nước. Đám con gái kéo vật Thu xuống, xô cho Thu ngã vào bờ.
Nước suối cuộn mảnh mai, cuộn vỡ vàng như một cơ thể lực điền đang siết lấy cả sương mù và chân núi. Tôi bước khỏi vùng vô định, kịp nhìn thấy Từ Phương chới với nhỏ xíu phía xa tít tắp, nhìn một ánh nhìn tuyệt vọng, rồi mất dạng trong màu bạc đầy bọt trắng. Tôi không chút phản ứng gì trước cảnh tượng ấy.
Tôi ngã xuống. Cơn sốt kéo về một cách ghê tởm và sương mù siết chặt lấy cổ tôi như một kẻ giết người phũ phàng. Cơn buồn nôn biểu hình cho nỗi đau đớn vô cùng tận cứ thế tuôn ồng ộng ra trước mặt. Tôi ngã xuống đá. Thu chạy lại đỡ tôi. Mắt Thu chỉ có một mầu trời vỡ vụn hệt như hôm tôi nhìn thấy ánh sáng trong mắt thằng Đỏ ngày mới đến làm thầy giáo.
– Dũng ơi… Từ Phương… Từ Phương…
Thu ngã vào vòng tay tôi. Mắt tôi nhòa đi, như vừa bị một sợi dây cuốn siết cho chết hẳn. Thu của tôi đã ở đây, trong tay tôi, với thằng Đỏ trong tay tôi, hệt như giấc mơ hoàn hảo mà tôi nguyền rủa sẽ không có Từ Phương nào xuất hiện để nắm tay Thu của tôi mà cười khúc khích nữa. Sương mù ở đỉnh núi lừng lững đi xuống. Chúng di cư theo một lời nguyền của kẻ ác.
Từ Phương kể anh nướng khoai rất giỏi, bơi rất khỏe và sẵn sàng nắm tay những đứa trẻ đi bộ trên nhưng triền núi nhiều dốc. “Núi ở gần nhà mình, có mẹ mình vẫn hay trỉa bắp khi mùa mưa xuống, mình chơi với cá, đuổi theo chuột khắp rừng! Tuổi thơ mình giống hệt đám nhóc!” – Từ Phương kể như vậy, và nói sẽ dành đôi tay khỏe đó của anh để dạy lũ trẻ biết viết bài chính tả mới trong sách.
Sáng hôm ấy, Từ Phương đã xắn quần lên lội xuống suối để kéo một đứa bé mắc kẹt giữa lòng suối với nước siết lạnh căm. Suối mùa mưa lại có những sức mạnh mà không ai ngờ tới.
Thằng Đỏ siết lấy tay tôi, thổi vào ấy hơi nóng từ lồng ngực, hơi nóng của đứa trẻ không biết sợ sương mù.
Tôi thấy cơn mệt kéo đến, vô hạn và đau thấu tim. Tôi buông lỏng bàn tay Thu đang siết lấy tôi. Tôi không ở núi, không biết bơi, không có bàn tay khỏe vô hạn và chứa đầy trong tim những sợi dây sương mù âm mưu và ghét bỏ.
Tôi thậm chí còn muốn Từ Phương biến đi mất.
Tôi đã được thỏa lòng.
Sương mù kiệt quệ rồi…
